सफ़र का हासिल…


महाराष्ट्र टाईम्स, 01.02.2018
(सुख़न -05)

सकाळी ज्या वाटेवरून आपण फिरायला निघतो ती वाट असते अशोकाच्या उंच बाणेरी टोकदार झाडांची, पहाटेच्या दवाची, करंजीच्या कडसर उग्र गंधाच्या फुलांची किंवा आपल्याच नादात बेपर्वा फुलणाऱ्या नाजूक घाणेरीची…. अगदी कडूनिंबाच्याही गंधाची, लिंबू रंगाच्या अलवार पाकळ्यांच्या फुलांनी घमघमणाऱ्या शिरीषाची तर आकाश गाठत जमिनीशी इमान राखत धरेवर फुलांची पाखरण करत दूरवर दरवळणाऱ्या बुचाची… कोणा घरच्या सुवासिनीने अंगणात नुकत्याच घातलेल्या सड्याची सकाळ. पारिजातकाच्या दवभिजल्या शिंपणाची सकाळ…

दवबिंदू… ओंस की बुँदे…”शबनम”… एकापेक्षा एक सुरेख शब्द…

खार-ए-चमन थे शबनम शबनम फुल भी सारे गीले थे
शाख से टूट के गिरने वाले पत्ते फिर भी पीले थे
( खार-ए-चमन = बागेतले काटे)

गुलाबी रंगाच्या कोमल पाकळ्यांची काही कोमेजलेली फुलं कांचनाच्या झाडाखाली मुक गळून पडलेली असतात… रस्त्याला अजून रोजचा धावपळीचा वेग आलेला नसतो. किंचित रेंगाळत, जरा बिचकत सकाळ पुढे सरकत असते…डांबरी कठीण रस्ता, कांचनाच्या पानापानांआडून झिरपणारी सकाळची कोवळी सोनेरी उन्हं आणि वाळलेल्या काही पानांपलीकडची रस्त्यावरची ती रक्तकांचनी गुलाबी फुलं…

गुलों को खिल के मुरझाना पडा है
तबस्सुम की सजा कितनी बडी है

मोबाईलचा कॅमेरा नकळत सरसावतो आणि काही फोटो काढले जातात. आपल्या बाजूने मॉर्निंग वॉक करणारे झपझप पुढे चालत जातात… ठराविक कॅलरीजच्या गणितांनुसार फिरण्याचा वेळ वेग वगैरे घड्याळाच्या काट्यांशी जोडले जाते. निसर्गासाठी वगैरे वर्षाकाठी आउटींगचे असे खास राखून ठेवलेले दिवस ठेवतो आपण हल्ली. पायांखाली येणाऱ्या फुलांची पर्वा न करता झपझप चालणारे मग फोटो काढणाऱ्याकडे काहीश्या अडचणीने बघतात आणि पुन्हा एक शेर मनात ’दस्तक’ देतो:

हमने काँटों को भी नरमी से छुआ है अक्सर
लोग बेदर्द हैं फुलों को मसल देते है

गाड्यांचे ताफे अजून घराघरांतच असतात… वेगाने रोरावत चालणारी वहानं, त्यांचे आवाज असा एकूणच जगण्याचा कोलाहल सुरू होण्यापूर्वीची शांतता धुक्याच्या पदराला धरून वातावरणावर दाटलेली असते.

मुसाफिर ही मुसाफिर हर तरफ है
मगर हर शख्स तन्हा जा रहा है

काहीएक शोधत निघालेली आपली माणसांची गर्दी रोज धावत असते आणि गर्दीतला प्रत्येक जण तन्हा असतो… गंमत असते नाही, शोध- संपत नाही माणसाचा. काय हवं त्याचा शोध, कसे मिळवावे त्याचा शोध… या सगळ्या धकाधकीत पुन्हा शांततेचा शोध…

अजब तजाद में काटा हैं जिंदगी का सफर
लबों पे प्यास थी बादल थे सर पर छाए हुए

रोजच्या फिरण्याचा रस्ता, रोज दिसणारी माणसं, त्यांच्या सवयी लकबी काहीश्या पाठ होत जातात आणि मग एक दिवस गंमत होते. सकाळी फिरायला जाणे जमत नाही म्हणून आपण रात्री जेवणानंतर त्याच वाटेने पुन्हा निघतो… पहिले काही क्षण वाट आपल्याला आणि आपण वाटेला ओळखतच नाही. वाट आत्ताही निवांत असते, दिवसभराचा थकवणारा प्रवास करून गाड्यांचे ताफे एव्हाना पुन्हा घरोघरी गेलेले असतात. आजुबाजूचे आपले रोजचे सखे सवंगडी वृक्ष अंधार पांघरत गुडुप झोपी जायच्या तयारीत असतात. पायांखालचा चूकार पाचोळा आपण आत्ताही चूकवतच असतो आणि तितक्यात मन नोंद घेतं एका तीक्ष्ण मोहक मंद गंधाची… कुठेतरी दूरवर रातराणी बहरलेली असते. वाट पुढे चालते तशी रातराणी जवळ येत जाते… रोजच्या वाटेवरचं हे एव्हाना लपून राहिलेलं वैभव आज असं अचानक प्रकट होतं. रातराणीचाही फोटो काढता येतो खरंतर पण आपण तो काढत नाही… ती अनुभवायची असते. एक दीर्घ श्वास मनभरून घेत आपण पुढे निघतो.

वो लुफ्त उठाएगा सफर का
आप-अपनें में जो सफर करेगा

अंधाराची वाट मन असं हलकेच उजळून टाकते.

दुसऱ्या दिवशी दिसणाऱ्या गर्दीकडे आपण नव्याच नजरेने बघू लागतो… ही जी मंडळी येव्हढी धावताना दिसताहेत, हे इतकंच नसेल यांचं व्यक्तिमत्त्व… यापलिकडे किती नी काय काय कंगोरे प्रत्येक अस्तित्त्वाला असतील… रोजचीच वाट खूप काही देऊन जाते.

रह-ए-तलब में किसे आरजू-ए-मंजि़ल है
शुऊर हो तो सफ़र खु़द सफ़र का हासिल है !

शुऊर (जागृती, नजर) असेल तर मंजिल मिळवून देणारी वाटच मंजिल होते… जिंदगी ’सुख़न’(शायरी) गुणगुणते आणि वाट चालू लागते!!

Advertisements