ट्विंकल स्टार:

अनंत चतुर्दशी… दोन चर्चांनी वेढलेली. नेहमीप्रमाणे वाजतगाजत विसर्जन होत नाहीये म्हणून सुखावलेल्या आणि हळहळणाऱ्या चर्चा. आपण दोन्ही चर्चा वाचाव्यात किंवा तेही करू नये वगैरे तिसऱ्या मितीत…

घरात बाप्पा आहे अजून. त्याला निरोप देणे जमत नाहीये, म्हणूनच की काय मी शांतपणे गॅलरीत येऊन बसलेय. इथेही चर्चा पाठ सोडत नाहीये, विषय बदललाय इतकंच. बिल्डींग मधल्या कुठल्यातरी एक काकू दुसऱ्या काकूंना गव्हातांदळाला कीड लागू नये म्हणूनचे उपाय यावर काहीतरी सांगतायत, आणि दुसऱ्या काकू काहीतरी प्रतिक्रिया देत आहेत. अर्थात ह्या चर्चेबाबतही तिसरीच मिती निवडल्यामुळे चर्चेचा उत्तरार्ध माझ्यापर्यंत पोहोचू नये हे आपोआप साधले जाईल… प्रत्येकाचे विषय वेगवेगळे… गर्दीतून आपल्याला नेमकं काय ऐकू यावं हे ही प्रत्येकाचे ठरलेलं असतं.

या सगळ्या गर्दी गडबडीत एक अतिशय उत्साहाचा प्रामाणिक स्वर मात्र माझ्या पर्यंतची वाट काढून येतोय…

Twinkle twinkle Little star
गणपती बाप्पा Super Star

चिमुरड्यांची एक फौज बाप्पाला निरोप द्यायला निघालेली आहे… मुलांनी मास्क लावलेला असला तरी त्यांचा उत्साह माझ्यापर्यंत सहज येऊन पोहोचणारा…

गणपती बाप्पाला सुपरस्टार ठरवणारी नव्या पिढीची ही नवीच हाक मला नक्कीच आवडतेय. या हाकेत मी रमतेय तोवर मन मात्र धावत्या पावलांनी मनमाडच्या आमच्या कॉलनीत कधीच जाऊन पोहोचलं आहे… साधारण या मुलांच्याच वयाची मीही होते तेव्हा आमच्या कॉलनीला अगदी लागूनच असलेल्या हुडको या वसाहतीच्या मधोमध असणाऱ्या विहिरीत बहुतेक सगळ्यांच्या गणपतींचे विसर्जन व्हायचं… हुडको ही एकसारख्या घरांची वसाहत. आमच्या घरापासून विहिरी पर्यंतचे अंतर साधारण दोनशे किंवा तीनशे मीटर असावं पण बाप्पाला निरोप द्यायला जातांना ते पार करायला मात्र बराच वेळ लागत होता… अर्थात हे अंतर मोजले ते आत्ता, तेव्हा मात्र ह्या काकूंच्या घरापासून त्या काकुंचं घर ओलांडलं की पुढे मैत्रिणीचं घर, ते मागे गेलं की आलीच विहीर असं काहीसं समीकरण होतं…

वाटेवर गणपती बाप्पा मोरयाचा गजर आणि पुढल्या वर्षी लवकर या ही विनंती सारं जसं ठरलेलं… रस्त्यावरचे ओळखीचे अनोळखी सगळेच मग बाप्पाच्या धाग्यानी बांधले जायचे. तो तेव्हा आमच्यातला एक होता… एक-दोन-तीन-चार वर त्याचा जयजयकार व्हायचा, अर्धा लाडू चंद्रावर तेव्हा आमचा बाप्पा उंदरावर असायचा… विहिरीपाशी खिरापत, वाटली डाळ, खोबरं असा प्रसाद खात आरतीचा एक मोठा जयघोष होत मूर्ती पाण्यात सोडली जायची आणि परतीच्या वाटेवर मात्र आमचा बाप्पा गावाला गेल्यामुळे चैन पडेना आम्हाला अशी बहुतेक सगळ्यांचीच भावना असायची…

मनमाड सुटलं तसं मग नासिक, औरंगाबाद, कोकणातलं रोहा, मस्कतला भर अरबी समुद्रात जाऊन केलेलं गणपती विसर्जन तर अबुधाबी आणि शारजाहला केलेलं गणपती विसर्जन सारं काही आता मनासमोर येऊन जात आहे… आम्ही गणपती विसर्जनाला जात असू तेव्हा आमच्याही कुठल्या काकू अशा अलिप्तपणे आम्हाला बघत आपल्या माहेरच्या आठवणीत रमल्या असाव्यात तर कोणीतरी धान्य कसं टिकवावं ह्याची चर्चा करत असाव्यात का असंही क्षणभर वाटून जात आहे.

संध्याकाळ गडद होत जातेय.. दोन प्रहरांच्या संधीकाळात मी भूतकाळ आणि वर्तमानाच्या चौकटीपाशी रेंगाळतेय… किती मोठा प्रवास पार करत आपण “आज” पर्यंत पोहोचलेलो असतो… काळाच्या प्रवाहात मात्र सारं विरून जातं, विसर्जित होऊन जातं. तरीही एखादी आठवण त्या प्रवाहाला छेद देत तळापासून पुन्हा वर येते. काही काळ साथ करते आणि पुन्हा कधीतरी परतण्यासाठी किंवा कायमस्वरुपी काळाच्या पोटात विसर्जित होऊन जाते… आठवण आणि विचारांचे तरंग काळाच्या प्रवाहात एकामागे एक गिरकी घेताहेत…

विचारांपाशी आता तटस्थ थांबतेय मी. तिसऱ्या मितीतून त्यांच्याहीकडे बघत असल्यासारखी. त्यांच्यापाशी आहेही आणि नसल्यासारखी… हा ही एक प्रवासच…

मघा गेलेली चिमुकली फौज आता परतीच्या वाटेवर दिसतेय… मघाचा उत्साह आता फिकुटला आहे… आपापसात काहीतरी बोलताहेत पण पावलांना घराची ओढ आहे. वातावरणाचा रंग गहिरा होत जातोय…अंधाराची लाट आता वेढू लागतेय…

घरात बाप्पा आहे अजून…

घरात परतताना मनात विचारांची एक लहानशी चांदणी चमकते…

विसर्जनात सर्जन आहे… विस्मरणापाशी स्मरणही आहे…

ह्या चांदणीच्या, लहानशा ट्विंकल स्टारच्या अस्तित्वात प्रकाशाची दिशा ठरते आणि मूर्तीपुढच्या समईतली वात प्रकाशमान होते…!!!

✍🏻 तन्वी अमित

घरटं….

 

 

(वेळ –  संध्याकाळ पाच वाजलेले … )

 

— जायचय का तुला आज मॉलमधे ??? बघं मुलं घरी यायला वेळ आहे अजून… तुझी खरेदी आटोपेल तेव्हढ्यात….

 

— नको रे, आज राहू देऊ या का मॉल ?? मुलं असताना जाऊ या…. तसेही ती वाढदिवसाची पार्टी कधी संपेल कल्पना नाही… नेमके आपण जायचो आणि मुलं यायची…

 

— अजब आहेस तू ….. अगं आपण जाणार आहोत ना त्यांना घ्यायला… वेळही ठरलीये… त्याआधी कसे येणार ते ??? मुलं असली सोबत मॉलमधे की का वैतागतेस मग, की वर्षानुवर्षे राहीलं इथे तरी मेलं मॉलांमधे कोणकोणत्या गोष्टी मिळतात समजायचच नाही…. मुलं मला काही सुचू देत नाहीत …. एकदा मला मुलं नसताना घेऊन ये तू मॉलमधे… वगैरे वगैरे!!!!

 

— कळंsssssलं …. गाडी घराकडे ने गुपचुप !!!!

 

–ठीक आहे….. आणि बाई आज शक्य आहे तर लाव ना तुझी लाडकी जुनी गाणी गाडीत….. एरवी मुलं त्यांची आवडती गाणी लावतात तर करवादतेस की काय धांगडधिंगा आहे म्हणून ….

 

— राहू दे… असू दे हीच गाणी … कुठे शोधू आता माझ्या लाडक्या गाण्य़ांचा पेन ड्राईव्ह…. चालू दे आपलं काहीतरी….

 

— 😊

 

— माऊ असती गाडीत तर या गाण्याला ओरडली असती, “आवाज वाढवा …  ” ….

 

— विचित्र बाई आहेस तू . इतकच समजलेय मला आता….  … सांगणार आहे मी आज मुलांना मम्माने तुमची आवडती गाणी ऐकली…

 

— मी काही ऐकत नाही रे ही गाणी… गप्पा मार बघू माझ्याशी… बोलायचं राहून जातं म्हणतोस ना एरवी…  आता बोल ना मग !!!!

 

…………….

 

……………

 

( संध्याकाळ -साडे सहा )

 

— किती वाजले रे…. घरं कसलं शांत असतं नाही मुलं नसली की!!! शाळेत जातात ती वेळ माझी कामात जाते पण नंतर ते नसले की शुकशुकाट होतो घरात नुसता….

 

— हो का!!! अगं पण पसारा घालतात ना ते …..  … तुच ओरडतेस….

 

……………

 

…………..

 

(संध्याकाळ – सव्वा सात )

 

— बरं जेवून घेऊ या का पटकन… मग निघू या मुलांना आणायला… .

 

— हो चालेल…. किती किती वेळ ठेवतात नाही लोक वाढदिवस….. फोन करू का त्यांना की आम्ही येतो लगेच मुलांना घ्यायला…

 

—  … अरे बातम्या बघ की… जगात किती घडामोडी घडताहेत ना… एरवी कुठे मुलं ऐकू देतात तुला …. एकतर आवाज तरी करतात नाहीतर पोगो किंवा कार्टून पहातात  …. मी नाही हं म्हणत हे तुच म्हणतोस मुलांना…..

 

—  … डाव उलटवलास 😊

 

 

— श्या आपण दोघेच जेवतोय एकटे , मजा नाही येत… मधे मधे ताटात लूडबूड नाही तर करमत नाहीये….

 

—  … ओ महाराज दोघं ’एकटे’ कसे असतात हो….. खरं सांगू आपण दोघं आत्ता आहोत आपल्या आई वडिलांसारखे… ते पण तर हल्ली असतात दोघेही ’एकटेच’ …. आपण निदान काही वेळाने मुलांना घरी आणणार हे माहीतीये आपल्याला…..

 

 

—  … सध्या आपण पिल्लांना चोचीने दाणा भरवणाऱ्या फेजमधे आहोत नाही…. पिल्लं अवतीभोवती चिवचिवताहेत….. मग ती हळूहळू मोठी होतील… नव्हे त्यासाठी आपणही धडपडू….. उंच आकाशातल्या त्यांच्या भराऱ्यांची स्वप्न पाहू…. ते उडतील त्याकडे कौतुकाने पाहू….

 

—  …. ते ’उडतील’ आणि मग उडून जातील…. वेगळी घरटी बांधतील….. त्याचं काय मॅडम ???

 

—  बांधू दे…. उलट मी म्हणेन बांधू दे…  जमवू दे एक एक काडी…. पहिल्या काही काड्या पुरवायच्या हव्या तर तू न मी…. आणि ठेवायचं हलकसं लक्ष घरट्याच्या मजबूतीकडे…. त्यांच्या नकळत हं!!! त्यांच्या पंखातली ताकद, जिद्द वाढती ठेवायची….

 

 

— मग पिल्लं त्यांच्या घरट्यात बसतील नी हलकेच मागे वळून पहातील… आई- वडिलांचं घरटं असेल ना नीट असा विचार करतील…. दमले थकले की येतील इथे विसावायला…..

 

— …. आवरा…. लेडी शेखचिल्ली…. माझं झालय जेवणं…. तुमचा खयाली ’पुलाव’ शिजवा आता गाडीत… मी फोन करून येतो… मुलांना आणायला जाऊया….

 

— कुचकट … 😊

 

………………..

 

………………..

 

( संध्याकाळ – आठ वाजलेले )

 

— य्येssssss….. मम्मा बाबा …. आम्ही आलो!!!!!

 

—  मजा केली ना पार्टीत….. आम्ही तुमची वाट पहात होतो…..

 

— जाम जाम मजा आली रे बाबा …  आणि मम्मा वाट कशाला पहायची…. आम्ही येणारच ’असतो’ ना!!!

 

— हो रे… मम्माला सांग हेच पुन्हा एकदा आता …😊

 

………….

 

(वेळ रात्रीचे साठे आठ पावणे नऊ ….)

 

— अरे त्या रिटर्न गिफ्टांच्या पिशव्या नका रे फेकू इथे तिथे….. कपडे बदला…. हात पाय धूवा… आवरा रे….. ते फुगे तर सरळ डस्टबिनमधे जाऊ द्या… कोणी खेळत नाही… लोळतात नुसते घरभरं….. पसारा घालू नका sssssss !!!! मी काय बोलतेय…. कानात शिरतेय का तुमच्या ???

 

—- पीं sssssssss!!!!!

 

— बंद करा रे त्या ’पिपाण्या’ ….. लोक पण ना का देतात ही डोकेदुखी देव जाणे….काय एक एक खूळ निघतं नवं नवं …..

 

— मम्मा आपणही माऊच्या बड्डेला दिल्या होत्या हं या … उगाच बोलू नकोस….😊

 

— हो ना, दिल्या होत्या ना… नाही दिल्याचं होत्या… लोक माझं डोकं दुखवतील मग मी का त्यांचे कान किटवायचे नाहीत!!! तुम मेरे बच्चे को पिपाणी दो मै वहीच म्हणजे वैसीच दुसरी तुम्हारे बच्चे को दुंगी…. मराठी बाणा आहे हा!!!

 

— मम्मा तू पण ना …😊

 

— कळलं ना मम्मा पण काय ते… चला झोपायला…..

 

— नशीब तुझं बाळा, कळली तुला तुझी मम्मा… मला अजूनही कोड्यात टाकते ती…..  मुलं असली की त्यांच्यावर रागवते आणि नसली की कधी येतील याची वाट बघते…. चालू दे माते तुझे अखंड 😊

 

 

— चूप रे तू…. असेच असते हे,  पिढ्यानूपिढ्या हेच घडणार असते…. उगा मला बोल लावू नकोस!!!

 

………………

 

 

(वेळ रात्रीचे दहा )

 

— मम्मा जून कधी येईल ????

 

— मम्मा झालं हिचं सुरू….. आधी विचारायची आपण इंडियाला कधी जाणार?? तू सांगितलस जून महिन्यामधे तर आता सारखी विचारते ’जून कधी येणार ??? ’ …

 

— आता लगेच येणार हं जून … लवकरच…. झोपा बघू आता….

 

— मम्मा मला नानीची आठवण येतीये….

 

— मम्मा मलापण, मी पण मिस करतोय त्यांना…. ते पण आमची आठवण काढत असतील ना…. कधी येइल जून असे वाटतेय मलापण…

 

—  हं….

 

— पण मम्मा आपण सगळे असे वेगवेगळे का रहातो…. ते पण दुसऱ्या दुसऱ्या कंट्रीमधे ??? सगळ्यांना एकाच ठिकाणी जॉब का नाही करता येत???

 

— मोठं होणं म्हणतात बाळा याला….. असू दे, नंतर सांगेन सगळं … झोपा आता… उद्या शाळा आहे!!!!

 

— ए मम्मा नानीच्या घरामागच्या नारळाच्या झाडावर सुगरणीने घरटे बांधले असेल ना…. ती खाऊ आणत असेल आतल्या पिल्लांसाठी…. मम्मा, मागच्या वर्षीची पिल्लं आता मोठी झाली असतील ना… धमाल!!

 

—  हो रे बाळा झालीयेत पिल्लं मोठी…. आता ती वेगळी रहातात…. सुगरणीच्या पिल्लाने मात्र पुन्हा एकवार सुंदर ’घरटं’ विणलय ., तसच अगदी मऊसूत, उबदार… मस्त झोका असणारं ..मन लावून , जिद्दीने. काडी काडी पारखून जमवून…. माहीतीये तिला पिल्लंं मोठी होणार मग भुर्र्कन उडून जाणार एक दिवस… तरीही….

 

आणि आता मोठ्या सुगरणीची पिल्लं उडत उडत त्या घरट्याकडे धाव घेणारेत , विसावायला… जगण्याची , उडण्याची जिद्द पुन्हा पंखात साठवायला!

 

—- अहो मिसेस. सुगरण झोपा आता !!!  😊

 

— गुडनाईट मि.सुगरण 😊

 

…Tanvi Amit

 

#Monday_memories 🙂

#blogging_not_gone_with_the_wind

असे वाटते रे कान्हा….

ना रुक्मिणी ना भामा,
ना राधा ना मीरा….
प्राजक्त होत धरेस मिळावे,
असे वाटते रे कान्हा….

तिन्ही लोकांची सुरेल दाद,
पंचप्राणात व्हावी सहज जमा….
तुझ्या वेणूची धून व्हावे,
असे वाटते रे कान्हा….

तुझ्या श्वासात जन्मावे मी,
तुझ्याच गंधाने दरवळावे….
वाऱ्याच्या लाटेवर विहरत जावे,
असे वाटते रे कान्हा….

रेशीमपट उलगडत जाता,
तुझाच नाजुक सुरेख शेला ….
मोरपिशी तो स्पर्श व्हावे,
असे वाटते रे कान्हा….

वाट….

लोकांना का म्हणून इतरांच्या आयुष्य़ाबद्दल उत्सूकता वाटत असावी हा एक संशोधनाचा मुद्दा आहे खरं तर !! त्यांना परवा आश्चर्यचं वाटलं माझा सुर पाहून, त्यांचा प्रश्न पठडीतला अगदी की ’तुला एकटं एकटं वाटत असेल नाही घरात, नवरा परदेशात आणि मुलंही दिवसाचा बराच काळ घराबाहेर… घर अगदी खायला उठत असेल नाही ? ’ …. मी आपली केली अरे सुरूवात , ’अगदीच तसं नाही वगैरे …’ पण मग समोरच्या चेहेऱ्यावर झरझर बदलणारे भाव पहाता मी तितक्याच झपाट्य़ाने माझं मत बदललं… ’ हो ना एकटेपण अगदी अंगावर येतं ’ म्हटलं . हो अरे, बदलावचं लागलं मला माझं मत… ते जास्त सोयीचं नाही का.

साधारण माझ्या परिस्थितीत असणाऱ्या ’एकट्य़ा’ स्त्रीने जरा हळवा, उदास रडवा, एकटीवर फार काम पडतं बाई प्रकारचा सुर लावायला पाहिजे हा प्रवाह झाला… प्रवाहात पडलं की एक सोप्पं असतं, प्रवाह त्याच्या दिशेला सहज लोटत नेतो. आपल्याला फार श्रम पडत नाहीत. प्रवाहाविरुद्ध पोहोताना एक वेगळीच गंमत असते, बंडखोरपणाचं बळ तारून नेतं तुम्हाला… पण प्रवाहात थबकणं निव्वळ अशक्य, दोन्ही बाजूला एका वेगाने धावणारी गर्दी तुम्हाला धक्के द्यायला लागते . मी हल्ली सोप्पं केलय सगळं माझ्यापुरतं…. समोरचा कोणत्या दिशेला धावतोय ते अदमासाने समजलं की तिकडे थोडं वळल्यासारखं आपणंही करावं , समोरचा प्रवाहात पुढे सरकला की आपण मग पुन्हा थबकावं, प्रवाहाबाहेर शांत बसावं प्रवाहात पाय बुडवून … किनाऱ्यावरून गंमत पहाणाऱ्या लहान मुलासारखं….

यहाँ काफिले घुमते है सडकोंपर,
और हरकोइ तनहा अकेला….

गुलज़ार म्हणालेत … किती खरं आहे नं. प्रत्येकाचं समांतर आयुष्य. एखादी छेदिका असते अधेमधे रुतलेली, त्या बिंदूपाशी भेटायचं. त्या भेटींचं अस्तित्त्व तितकंच, ठिबक्यासारखं… त्यात दुनियाभरची चौकशी करायची, हसायचं रडायचं, उसासायचं.. सगळं सगळं त्या क्षणांपुरतं… या गर्दीत प्रत्येकाचे विचार , विवंचना वेगळ्या. प्रत्येकजण ’एकटा’ . गर्दीत मला एकटेपण फार बोचतं. एरवी खरंतर या एकटेपणाचा मला आधार होतो, ते कोणी असं सतत माझ्या समोर आणून उभं करत नाही. गर्दी ते हमखास करते… तिथे मला तू हवा असतोस. गर्दीतलं एकटेपण वाटून घ्यायला. गर्दीत भेदरायला होतं, हरवायला होतं … प्रवाहाबाहेरचं लहान मुल आधार शोधायला लागतं…

थकून जायला होतं घरी पोहोचताना कधी कधी… घराच्या दारावर आहे तुझ्या-माझ्या नावाची पाटी. एकटेपण हळूहळू वितळायला लागतं ते या पाटीपाशी… इथे माझ्यासोबत सतत तू आहेस हे सांगणारी पाटी. तू आणि मी मांडलय सारं इथे… आपोआपच सजलय घर सारं. ते फर्निचर हलवलंस तू गेल्या वेळेस आला होतास तेव्हा, ते छानच रमलय हं नव्या जागेवर. मी माहेराहून सासरी येऊन तुझ्या घरात रमले तसं… तुला जमतेच म्हणा ती कला. तुझे धुऊन आलेले कपडे ठेवलेत तुझ्या कपाटात… तुझं कपाट उघडते मी येताजाता उगाच. तिथे तू असतोस… नजरेसमोर दिसतोस मला. अगदीच काही कारण सापड्लं नाही तेव्हापासून मी माझ्या कपाटाला कुलुप घालते आणि किल्ली ठेवते तुझ्या कपाटात… तसेही मी कोषात बंद झाले की तो कोष हलकेच सोडवता तुलाच तर येतो.
देवाला तू वाहीलेली फूलं तशीच ठेवलीत अजून मी. नाही म्हणजे कोमेजलीत ती तशी पण ’निर्माल्य’ नाही झालेलं अजून त्यांचं. तुझ्या स्पर्शाचं गोंदण रुजलं असावं, दुसरं काय ? … हसलास नं … हे हेच होतं इथे, इथे तू नसूनही असतोस.. आणि गर्दीत सगळे असूनही तू नसतोस.

’ये तेरा घर ये मेरा घर’ वगैरे फिल्मी गुणगूणतेही मी कधीकधी. पण खरं सांगते इथे प्रत्येकच वस्तूला अर्थ, रंग, पोत, आकार सारं काही तुझ्या माझ्या आनंदाचं दु:खाचं… आपल्या अस्तित्त्वाचं…निरर्थकाला अर्थाचं कोंदण घालणारं.

कधी तर वाटतं सांगावं समजावून माझं म्हणणं त्या प्रश्न विचारणाऱ्यांना. अगदी ठरवतेही मी तसे… पण प्रश्न सामोरा आला की नुसतेच मंदसे हसते … या difference of opinions शी तडजोड केल्यासारखी. अगदी ’at peace’ असल्यासारखी… देवापूढे तेवणाऱ्या समईच्या वातीला, धूपाच्या वलयांकीत सुगंधाला, मंद्शीतल वाऱ्याच्या झुळूकेला कुठे रे पडतात हे असले प्रश्न… ते त्याच उत्कटतेने येतात की तुझ्यामाझ्याकडे… माझ्यातल्या तुझ्याकडे नं तुझ्यातल्या माझ्याकडेही….

प्रश्नांच्या गावाकडे आताशा,
माझी पावलं वळत नाहीत ….
त्या वाटेवरच्या वाटसरूंना,
माझी उत्तरं कळत नाहीत….

’प्रश्नांची वाट ’ टाळून मी इथे आपल्या घराच्या गॅलरीत थांबते. झाडं, पानं , फूलं, पक्षी , रंगरूप बदलणारे आकाश साऱ्यांच्या एकमेकांशी चाललेल्या संवादाची अबोल साक्षीदार होते. तू माझ्याशेजारी असतोस तेव्हा… माझी मुक सोबत करत… एक एक आठवण मग हळूच मनात उमलते…

आठवणींच्या गावात ,
तुझीच धून तुझीच गाणी…
या वाटेवर मग निघते ,
एकटीही मी अनवाणी…